Toàn bộ bài học
Có trong tay một cổ phiếu là bạn sở hữu một phần doanh nghiệp. Bảng điểm của doanh nghiệp chính là báo cáo tài chính: công bố mỗi quý ở Mỹ và Indonesia, nửa năm một lần với nhiều công ty ở Anh, EU và Úc.
Doanh thu là toàn bộ tiền thu về từ bán hàng. Lợi nhuận là phần còn lại khi đã trừ mọi chi phí, kể cả thuế. Hãy xem cả hai có tăng đều năm này qua năm khác không.
Ví dụ: một chuỗi quán cà phê bán được 1.000.000 USD trong một năm. Cà phê, tiền thuê mặt bằng, lương và thuế tốn 900.000 USD. Lợi nhuận là 100.000 USD: cứ 1 USD doanh thu thì lãi 10 cent.
Chỉ một báo cáo thì chưa nói lên được bao nhiêu. Hãy đặt nhiều kỳ cạnh nhau để so. Doanh thu tăng mà lợi nhuận giảm nghĩa là chi phí tăng nhanh hơn doanh số. Nợ tăng nhanh hơn lợi nhuận cũng là một dấu hiệu cảnh báo.
Dòng tiền là tiền mặt thực sự đi vào và đi ra. Công ty có thể ghi nhận lợi nhuận trong khi khách hàng vẫn còn nợ tiền. Nếu tiền mãi không về, lợi nhuận đó chỉ là lãi trên giấy.
- Sai lầm thường gặp
Lầm tưởng: “Lợi nhuận lớn nghĩa là công ty an toàn.” Wirecard của Đức báo lãi suốt nhiều năm, rồi đến năm 2020 thừa nhận 1,9 tỷ euro tiền mặt nhiều khả năng không hề tồn tại. Công ty sụp đổ chỉ trong vài ngày.
- Điều cần nhớ
Hãy tự hỏi ba câu: doanh thu có tăng không, lợi nhuận có theo kịp không, và tiền mặt có thực sự chảy về không? Nợ tăng nhanh hơn lợi nhuận là dấu hiệu cảnh báo.
Kiểm tra nhanh
- Doanh thu là... Tiền bán hàng trước khi trừ chi phíDoanh thu là tổng tiền bán hàng. Lợi nhuận chỉ là phần còn lại khi đã trừ hết chi phí.
- Doanh thu tăng nhưng lợi nhuận giảm thường có nghĩa là... Chi phí tăng nhanh hơn doanh sốNếu bán được nhiều hơn mà phần còn lại ít đi, nghĩa là chi phí đang ăn mòn lợi nhuận. Điểm này đáng xem kỹ.
- Có lợi nhuận mà không có dòng tiền có thể nghĩa là... Khách hàng chưa trả tiềnHàng bán chịu được tính vào doanh thu và lợi nhuận trước khi tiền về. Nếu khách không bao giờ trả, lợi nhuận đó không bao giờ thành tiền thật.
- Lợi nhuận của một công ty tăng 5%, nhưng nợ tăng 40%. Đây là... Dấu hiệu cảnh báo cần kiểm traNợ tăng nhanh hơn lợi nhuận quá nhiều thì có thể thành gánh nặng khó trả, nhất là khi lãi suất tăng.
Thuật ngữ trong bài
Các loại tài sản
- Bậc thang rủi ro và lợi nhuận
- Cổ phiếu: sở hữu một phần doanh nghiệp
- Đọc báo cáo tài chính doanh nghiệp
- Trái phiếu và nợ chính phủ
- Vì sao vàng hút tiền khi khủng hoảng
- Các cách sở hữu vàng
- Giá dầu
- Các nước sống nhờ hàng hóa cơ bản
- Đầu tư bất động sản
- Tiền mã hóa căn bản